De kerk blijft door de eeuwen heen een baken van hoop
Marc Massaer
Broeders en zusters in Christus,
Het blijft heel opmerkelijk dat Rome het centrum van de kerk is en niet Jeruzalem, waar Jezus verrezen is en waar met het Pinksterfeest alles begonnen is. Het heeft te maken met de woorden die Jezus heeft uitgesproken tegen Simon: Gij zijt Petrus en op deze steenrots zal ik mijn kerk bouwen. Jezus heeft Petrus gekozen, niet omdat hij de beste leider was maar omdat hij een groot vertrouwen toonde in de kracht van de liefde en de barmhartigheid van Jezus. En dat geldt ook voor de apostel Paulus: hij heeft de barmhartigheid van God in zijn leven concreet ervaren en verkondigd en dat maakt van hem een grote heilige. God heeft door de bouw van de St.-Pietersbasiliek op het graf van Petrus en de basiliek van St.- Paulus-buiten-de-muren op het graf van Paulus letterlijk een begin gemaakt met de bouw van de kerk van Rome.
Als je Rome bezoekt of er op bedevaart gaat, dan is het indrukwekkend al die historische gebouwen te zien: het Forum Romanum, waar politici alle belangrijke beslissingen voor het gehele Romeinse Rijk hebben genomen; het grote gebouw van het Colosseum, waar gladiatorengevechten plaatsvonden en duizenden christenen hun leven hebben gegeven als martelaar voor het geloof in Christus; het Pantheon, waar de Romeinse goden werden vereerd. Wat is er over van het Romeinse Rijk?
Van het Romeinse Rijk zijn alleen wat ruïnes en vele verhalen overgebleven. Het is in 476 ten onder gegaan door talloze intriges, corruptie, moreel verval en de inval van Germaanse volkeren en de Hunnen. Elk rijk dat innerlijk verdeeld is, gaat te gronde, heeft Jezus gezegd. Het Rijk van God, dat door Jezus midden onder ons is gekomen en dat de Kerk verkondigt, is een rijk dat alle eeuwen heeft getrotseerd. Velen hebben geprobeerd haar te beschadigen of te vernietigen - de Romeinse keizers, de Franse heerser Napoleon, zwakke pausen, afvalligen en ketters - maar de kerk heeft de stormen van de tijd doorstaan en blijft door de eeuwen heen een baken van hoop, omdat ze op God bouwt en niet op geweld en menselijke macht.
Het bloed van martelaren is zaad voor nieuwe christenen, heeft Tertullianus geschreven. Het betekent dat offers en vervolging van christenen die voor hun geloof sterven, vaak leiden tot meer aanhangers van het christendom. Met andere woorden: de moed en de toewijding van martelaren inspireert anderen zich tot het christendom te bekeren.
Dat is, denk ik, een van de redenen dat God zijn genade overvloedig aan Rome heeft gegeven: door het sterke getuigenis van de martelaren is het christendom in het Romeinse Rijk gegroeid.
Aan de Iraanse kardinaal Dominique Mathieu werd gevraagd wat het betekent kardinaal te zijn te midden van de oorlog en de onrust in het Midden-Oosten. “In de duisternis van de oorlog, als geweld de overhand lijkt te krijgen, herinnert Christus ons eraan dat de ware grootheid ligt in het dienen van anderen en in het brengen van offers. Mijn rol om te getuigen van Gods liefde in het hart van het conflict, is groter en dieper geworden. Het is niet een persoonlijk offer maar het antwoord van Jezus die zegt: ‘Geen grotere liefde kan iemand hebben dan diegene die zijn leven geeft voor zijn vrienden.’ Die liefde nam de gestalte aan van hulp bieden aan mensen in nood, steun aan geïsoleerde gelovigen en het voortdurende gebed voor vrede. Dit is geen offer zonder betekenis maar een teken van hoop. Als we dicht blijven bij degenen die lijden, worden wij instrumenten van vrede. Zelfs in de vernietiging door oorlog en geweld is mede-lijden een christelijke opdracht. Iemands grootheid ligt niet in macht of rijkdom maar in de keuze lief te hebben in de moeilijkste omstandigheden.”
Inderdaad, dat is de ware christelijke naastenliefde: er zijn voor mensen die het moeilijk hebben of in nood zijn. Mensen met een beperking ondersteunen, zieken of ouderen bijstaan in hun laatste levensfase, zoekende mensen en jongeren helpen hun weg te vinden in het leven en in het geloof in Jezus Christus, dat is de opdracht van de kerk en van iedere christen. Alles wat je voor een der minsten van de mijnen hebt gedaan, heb je voor mij gedaan, heeft Jezus gezegd.
Moge de H. Geest, die de apostelen Petrus en Paulus heeft bezield, ook ons inspireren om te getuigen van Jezus en zijn blijde boodschap tot vernieuwing van de kerk en de komst van Gods Koninkrijk op aarde. Amen.