De kernboodschap van het geloof: liefde tot God en de naaste
Marc Massaer
Broeders en zusters in Christus,
Dat er wetten en regels nodig zijn om de samenleving leefbaar te houden en de belangen van iedere burger te behartigen, daarover is iedereen het eens. Maar te veel regels, die dan ook nog eens voort-durend veranderen, dat werkt verlammend en verstikt elk initiatief. De regeldruk van de overheid is tegenwoordig zo groot dat steeds meer boeren moeite hebben met over-leven en ondernemers veel hogere kosten moeten maken om eraan te voldoen. Ook voor burgers is het niet eenvoudig de regels van de overheid te kennen, omdat ze elk jaar weer veranderen. Het nieuwe kabi-net streeft naar vermindering van het aantal, bijvoorbeeld door vóór de zomer van 2026 500 regels aan te pakken.
Als je te veel regels hebt, dan zie je inderdaad door de bomen het bos niet meer: Je verliest je in details en hebt geen zicht meer op het grotere geheel.
In de Joodse godsdienst hadden de schriftgeleerden en de Farizeeën doorheen de jaren ook te veel regels opgesteld: wel 613 geboden en verboden. Het is onmogelijk deze allemaal te kennen, laat staan ze toe te passen. Om terug te keren naar de kern van de godsdienst is Jezus op aarde gekomen. Wat is nu echt be-langrijk om na te leven als je gelooft in God? Ik ben gekomen, zegt Jezus, om wet en profeten tot vervulling te brengen. Met andere woorden: Ik wil u allen de kernboodschap brengen van het geloof in God, name-lijk dat het gaat om de liefde tot God en de liefde tot de naasten. Het is vanzelfsprekend dat er geboden en verboden zijn om eerbied en respect te hebben voor God en je naaste. Als iedereen maar doet wat hij of zij wil, zonder rekening te houden met God en met elkaar, dan kom je in een jungle terecht waar de wet van de sterkste geldt en chaos heerst.
Jezus wil ons in het evangelie duidelijk maken dat wij het goede moeten doen en het kwade vermijden. Het is een voortdurende strijd die we voeren in ons hart. Als we streven naar het goede zijn we op de goede weg, maar Jezus spoort ons aan het geloof heel radicaal te beleven en niet te vervallen in zelfge-noegzaamheid of lauwheid. Jezus nodigt ons uit waar we maar kunnen, goed te zijn en goed te doen en dus niet te blijven steken in een minimalistische houding. Ook het goede nalaten wat we hadden kunnen doen, is een zonde tegen de liefde.
De meeste mensen zullen wel aanvaarden dat stelen en mensen doden verkeerd is. Maar we mogen niet vergeten dat we ook op onze gedachten en ons hart dienen te letten. Roddel en kwaadsprekerij, scheld-partijen, haatgevoelens naar anderen uitspreken, negatieve gedachten, ze vertroebelen ons hart en zijn ook een zonde tegen de liefde tot God en de naaste. Het komt erop aan ook onze gedachten zuiver gericht te houden op het goede en de liefde.
Heb lief en doe wat je wilt, is een uitspraak van de H. Augustinus. Daarover heeft Hans Alderliesten een boek geschreven dat bijzonder actueel blijft. Augustinus bedoelt hiermee: als je liefde zuiver is en gericht is op het goede, dan maak je goede keuzes en kies je de juiste richting in het leven. Augustinus worstelde zelf met begeerte en ambitie. Actueel in onze tijd is verslaving aan werk, erkenning zoeken, sociale media en controledrang. Verkeerde liefde maakt je onvrij. Zuivere liefde ordent je leven en maakt je vrij.
Liefde is altijd op de ander gericht; ze is de bron van het goede, omdat liefde uiteindelijk haar bron in God zelf vindt. Liefde is het enige wat zich vermeerdert als je ervan uitdeelt, zegt Augustinus.
Echte liefde zoekt het welzijn en het geluk van de ander te bevorderen. Echte liefde durft de ander ook te waarschuwen of te wijzen op fouten. Als een moeder ziet dat haar kind het gevaar loopt te vallen, dan waar-schuwt ze haar kind. Dat is echte liefde. Niets zeggen en je kind laten vallen, is dat niet.
Broeders en zusters in Christus,
De uitspraken van Jezus dagen alle christenen uit die te beleven. Alleen met de genade van God zijn we daartoe in staat. Moge de H. Geest ons helpen en inspireren om de woorden van Jezus in de praktijk te brengen in het leven van elke dag. Amen